ĐẠO LÀM CON CHÁU

LÀM CON, CHÁU CHỮ HIẾU PHẢI ĐỨNG HÀNG ĐẦU.

Mẹ mang nặng đẻ đau 9 tháng 10 ngày, ngày đêm chăm bẵm, dưỡng dục, chăm sóc con cái nên người. Cha cũng dốc cạn tâm sức che chở, lèo lái con thuyền gia đình trải qua biết bao sóng gió cuộc đời để con được trưởng thành trong sự bình yên, êm ấm. Từ phút con oa oa cất tiếng khóc chào đời đến khi cha mẹ khép chặt đôi mi, tạ từ thế gian cha mẹ mới thôi không vương vấn bận lòng về những đứa con thân yêu của mình.

Vậy nên, Đạo làm con có những  điều sau nhất định phải ghi nhớ:

1. Thuận theo Thiên đạo làm con phải lấy chữ Hiếu làm đầu: Con cái phải luôn ghi nhớ và tìm cách báo đáp công ơn dưỡng dục trời biển của cha mẹ. Con cái không hiếu thuận với cha mẹ thì trời đất cũng chẳng dung, phúc báo, bổng lộc cũng theo đó mà tiêu tan, tai ương hoạ hại thi nhau kéo tới. Ngược lại, thuận theo Thiên đạo thì được Trời ban phúc lành, gia đình hạnh phúc, con cháu đời đời hưng vượng.

2. Cha mẹ gọi phải thưa ngay đừng để cha mẹ lo lắng , Suốt ruột khi không nhìn thấy con mình: Khi cha mẹ giận dữ cũng không được tỏ thái độ hằn học, vùng vằng hay cãi lại. Lúc này dẫu là con cũng nên nhẫn nhịn, đợi đến khi cha mẹ nguôi giận mới nhẹ nhàng phân giải đúng sai. Đừng bắt cha mẹ phải thay đổi thói quen sinh hoạt theo ý mình hay làm những việc cha mẹ không hứng thú. Hãy học cách tôn trọng và bao dung hơn với cha mẹ.

3. Hiếu thuận không chỉ thể hiện ở việc cung phụng vật chất hay chăm sóc, phụng dưỡng cha mẹ khi già yếu, ốm đau, bệnh tật: Ngay trong cuộc sống thường nhật, ngay khi cha mẹ còn khoẻ, con cái cũng cần thường xuyên quan tâm, vấn an sớm tối. Đừng vì công việc bận rộn hay chỉ biết chăm lo, vui vầy với gia đình nhỏ của riêng mình mà thờ ơ, lạnh nhạt, không quan tâm, hỏi han tới cuộc sống của cha mẹ. Khi gặp mặt cha mẹ cần giữ nét mặt hoà ái, tươi vui để cha mẹ an lòng.

4. Anh em phải biết chung sống thuận hoà và đỡ đần nhau lúc khó khăn hoạn nạn: Anh em như tay với chân, đều từ tinh cha huyết mẹ mà thành thân người, đều là khúc ruột của cha mẹ. Nếu giữa anh em xảy ra bất hoà, mâu thuẫn thì cha mẹ cũng chẳng thể ăn ngon miệng, ngủ ngon giấc, lại thêm phần xấu hổ với hàng xóm, họ hàng. Chỉ khi con cái hoà thuận, yêu thương nhau cha mẹ mới được thảnh thơi cõi lòng.

5. Phải tu dưỡng bản thân làm một người nhân nghĩa, có ích cho xã hội : Khi ấy cha mẹ mới có thể tự hào, ngẩng cao đầu với bàn dân thiên hạ. Ở nhà hiếu kính với cha mẹ nhưng ra ngoài lại làm điều càn quấy, gây tổn hại đến người khác, thì những lời oán thán, quở quang đến tai cha mẹ sẽ khiến cha mẹ mất mặt và hổ thẹn với thiên hạ. Bởi lẽ từ xưa đã có câu “Con dại cái mang”.

6. Nếu phát hiện cha mẹ làm những việc không đúng với đạo lý, dẫu phận là con cũng không thể nhắm mắt làm ngơ để cha mẹ phạm phải điều xấu, điều ác mà bị báo ứng về sau: Lúc này con cái cũng cần nhẹ nhàng khuyên giải và tìm cách ngăn chặn những hành vi không tốt đó. Như vậy mới thực sự là hiếu thuận và tôn kính cha mẹ.

7. Phải luôn yêu thương và chăm sóc thật tốt cho bản thân để cha mẹ yên lòng, đừng để thân xác gầy mòn, ốm đau bệnh tật mà cha mẹ phải âu sầu, phiền muộn: Thân xác tuy là của bản thân nhưng lại cũng là một phần cơ thể cha mẹ, nên không được tuỳ tiện làm tổn hại tới cơ thể mình. Đặc biệt là trong cuộc sống, dẫu gặp phải trắc trở hay khổ nạn gì cũng không được nghĩ quẩn mà tìm đến cái chết. Bởi lẽ cha mẹ sẽ chẳng thể gánh chịu nổi nỗi đau xé lòng “người đầu bạc tiễn kẻ đầu xanh”. Nỗi đau ấy dẫu ngàn thu cũng chẳng thể nguôi ngoai.

Hãy luôn nhớ rằng nụ cười của con là niềm hạnh phúc vô bờ của cha mẹ, giọt nước mắt của con là nỗi đau day dứt cứa vào tâm can mẹ cha.

Để con cháu ta : Thấu hiểu đạo làm con cháu đối với Cha Mẹ Ông Bà , Ngọc Minh thông qua một số câu ca dao tục ngữ về lòng hiếu thảo với ông bà, cha mẹ

Người xưa từng dạy, sống trên đời phải luôn biết nhắc nhở bản thân học cách tu dưỡng một trái tim nhân hậu, sống với lòng biết ơn và sẵn sàng dang rộng vòng tay tha thứ, bao dung. Thế nhưng.... có lẽ với trăm đức hạnh tốt ấy, chữ Hiếu luôn đứng hàng đầu. Đó là tấm lòng thảo hiền, ghi nhớ công ơn sinh thành, dưỡng dục của cha mẹ, ông bà – những con người đặc biệt đã đưa chúng ta đến cuộc sống này, tần tảo lo lắng từng bữa ăn, giấc ngủ và mong mỏi chúng ta trở thành người tử tế.

I. Ca dao tục ngữ về lòng hiếu thảo với cha mẹ.

Dù đi suốt cuộc đời, phận làm con mãi chẳng thể đền đáp cho đủ đầy công lao biển trời của cha mẹ. Cảm ơn mẹ đã mang nặng đẻ đau “chín tháng mười ngày”, cảm ơn cha nhọc nhằn khuya sớm cho ta có bữa cơm no đủ, học hành nên người. Cảm tạ và luôn dặn lòng khắc ghi lời nhắc nhở mà cha ông đã gửi gắm trong những câu ca dao tục ngữ về lòng hiếu thảo với cha mẹ.

1.     Dạy con, con nhớ lấy lời,

Trọng cha, kính mẹ, suốt đời chớ quên.

2.     Mỗi đêm mỗi thắp đèn trời,

Cầu cho cha mẹ sống đời với con.

3.     Mẹ già đầu bạc như tơ,

Lưng đau con đỡ, mắt mờ con nuôi.

4.     Chiều chiều ngó ngược ngó xuôi,

Ngó không thấy mẹ, bùi ngùi nhớ thương.

5.     Nuôi con mới biết sự tình,

Thầm thương cha mẹ nuôi mình khi xưa.

6.     Lo đêm rồi lại lo ngày,

Ở sao hiếu thảo cho tày phận con.

7.     Mẹ còn là cả trời hoa

Cha còn là cả một tòa kim cương.

8.     Con nay tóc bạc da mồi

Nhớ thương cha mẹ trọn đời không nguôi.

9.     Dạt dào gió kép mưa đơn

Tấc lòng ghi nhớ công ơn mẫu từ.

10.  Con không chê cha mẹ khó, chó không chê chủ nghèo.

11.  Con giữ cha, gà giữ ổ.

12.  Công cha nặng lắm ai ơi

Nghĩa mẹ bằng trời mang nặng đẻ đau!

13.  Chữ Trung, chữ Hiếu, chữ Hòa,

Hỏi trong ba chữ, thờ cha chữ nào?

Chữ Trung, thì để thờ cha,

Chữ Hiếu thờ mẹ, chữ Hòa thờ anh.

14.  Chí tâm niệm Phật đêm ngày

Cầu cho cha mẹ sống tày non cao.

15.  Công cha đức mẹ cao dày

Cưu mang trứng nước những ngày ngây thơ

Nuôi con khó nhọc đến giờ

Trưởng thành con phải biết thờ song thân.

16.  Sáng cơm, trưa cháo, chiều trà

Chăm cha, chăm mẹ, tuổi già xa xăm.

17.  Công cha như núi Thái Sơn, 

Nghĩa mẹ như nước trong nguồn chảy ra.

Một lòng thờ mẹ kính cha,

Cho tròn chữ hiếu mới là đạo con.

18.  Nuôi con cho đến vuông tròn,

Mẹ thầy vất vả, xương mòn gối long.

Con ơi gắng trọn hiếu trung,

Thảo ngay một dạ kẻo luống công mẹ thầy.

19.  Làm trai nết đủ trăm đường

Trước tiên điều hiếu, đạo thường xưa nay

Công cha đức mẹ cho dày

Cưu mang trứng nước những ngày ngây thơ

Nuôi con khó nhọc đến giờ

Trưởng thành con phải biết thờ hai thân

Thức khuya dậy sớm cho cần

Quạt nồng ấp lạnh giữ phần đạo con.

20.  Tôm càng lột vỏ bỏ đuôi

Lúa nhe giã trắng dành nuôi mẹ già.

21.  Ba đồng một khứa cá buôi

Cũng mua cho được mà nuôi mẹ già.

22.  Mẹ già ở túp lều tranh

Sớm thăm tối viếng mới đành dạ con.

23. Đói lòng ăn đọt chà là

Để cơm nuôi mẹ, mẹ già yếu răng.

24.  Em không phải người tham đào phụ liễu

Em không phải người tham nhiễu phụ lương

Em không thương anh lắm ruộng nhiều vườn

Thương vì ý ở biết kính nhường mẹ cha.

25.  Em thì đi cấy ruộng bông

Anh đi cắt lúa để chung một nhà

Đem về phụng dưỡng mẹ cha

Muôn đời tiếng Hiếu người ta còn truyền.

26.  Chiều chiều lại nhớ chiều chiều

Nhớ cha nhớ mẹ chín chiều ruột đau

Chiều chiều ra đứng ngõ sau

Ngó về quê mẹ ruột đau như dần.

27.  Vẳng nghe chim vịt kêu chiều

Bâng khuâng nhớ mẹ chín chiều ruột đau.

28.  Ngó đâu ngó đó thì vui

Ngó về phụ mẫu bùi ngùi nhớ thương.

 29.Thờ cha mẹ, ở hết lòng,

Ấy là chữ hiếu dạy trong luân thường

30.  Quyết lòng lập miếu chạm rồng

Đền ơn phụ mẫu ẵm bồng ngày xưa.

31.  Trứng rồng lại nở ra rồng

Hạt thông lại nở ra thông rườm rà

Có cha sinh mới ra ta

Làm nên thời bởi mẹ cha vun trồng

Làm nên phải đoái tổ tông phụng thờ

Đạo làm con chớ hững hờ

Phải đem hiếu kính mà thờ từ nghiêm.

32.  Có thương cha mẹ gấp mười

Nuôi con mới biết công người nuôi ta.

33.  Bây giờ muốn đáp ơn cao

Thì cha mẹ đã không bao giờ còn.

34.  Dốc lòng niệm Phật không lơi

Cầu cho cha mẹ thác thời siêu sinh.

35.  Công cha nghĩa mẹ ơn thầy

Ngày sau khôn lớn ơn dày biển sâu.

36.  Ai về tôi gửi buồng cau

Buồng trước kính mẹ, buồng sau kính thầy

Ai về tôi gửi đôi giày

Phòng khi mưa gió để thầy mẹ đi.

37.  Đêm khuya trăng rụng xuống cầu,

Cảm thương cha mẹ dãi dầu ruột đau.

38.  Ơn cha dưỡng dục dường non

Thái Nghĩa mẹ sinh thành tựa biển Đông.

39.  Con đi xa cách muôn nơi

Công cha nghĩa mẹ đời đời không quên.

40.  Mẹ cha trượng quá ngọc vàng

Đền bồi sao xiết muôn vàn công ơn.

41.  Công dưỡng dục suốt một đời lận đận

Nghĩa sinh thành vương vấn cả trăm năm

Bên đời con cha một bóng âm thầm

Luôn che chở bằng bóng râm mát dịu.

42.  Lên non mới biết non cao

Nuôi con mới biết công lao mẫu tử.

43.  Công cha, nghĩa mẹ nặng triều,

Ra công báo đáp ít nhiều phận con.

44.  Công cha nghĩa mẹ cao vời,

Nhọc nhằn chẳng quản suốt đời vì ta.

Nên người con phải xót xa,

Đáp đền nghĩa nặng như là trời cao.

Đội ơn chín chữ cù lao,

Sinh thành kể mấy non cao cho vừa.

45.  Lặng nhìn sợi tóc như sương

Vướng trên đầu lược mà thương mẹ già.

46.  Ngó lên dàng dạng da trời,

Thương cha nhớ mẹ biết đời nào nguôi.

47.  Liệu mà thờ kính mẹ già,

Đừng tiếng nặng nhẹ, người ta chê cười.

Dù no dù đói cho tươi,

Khoan ăn bớt ngủ, liệu bài lo toan.

 48.  Trời cho cày cấy đầy đồng,

Xứ nào xứ ấy trong lòng vui ghê.

Một mai gặt lúa mang về,

Thờ cha kính mẹ nhiều bề hiếu trung.

49.  Bên cha cũng kính, bên mẹ cũng vái.

50.  Mẹ cha như nước như mây,

Làm con phải ở cho tày lòng son.

Con có làm ra của vạn tiền trăm,

Con ơi, hãy nhớ lúc con nằm trong nôi.

51.  Tu đâu cho bằng tu nhà,

Thờ cha kính mẹ mới là chân tu.

II. Ca dao tục ngữ về lòng hiếu thảo với ông bà

Dành cả một đời người nuôi nấng cha mẹ ta, lo toan tới ngày họ yên bề gia thất, rồi chắt chiu năm tháng tuổi già để yêu thương và vỗ về tuổi thơ của đàn cháu nhỏ, có lẽ không ai tuyệt vời hơn ngoài những người ông, người bà. Vì thế, ca dao tục ngữ về lòng hiếu thảo với ông bà dưới đây như tiếng lòng dặn dò con cháu hãy quan tâm tới họ nhiều nhất khi còn có thể.

1.     Khôn ngoan nhờ đức cha ông

Làm nên phải đoái tổ tông phụng thờ

Đạo làm con chớ hững hờ

Phải đem hiếu kính mà thờ tổ tiên.

2.     Thắp đèn lên cho rạng nhà thờ

Kẻo ông bà bên ngoại nói không ăn nhờ chi rể con.

3.     Con chim se sẻ nó đẻ cột đình

Bà ngoại đẻ má, má đẻ mình chớ ai!

 4. Trời xanh bông trắng nhụy huỳnh,

Đội ơn bà ngoại đẻ má, má đẻ mình dễ thương.

5.     Dù đui mà giữ đạo nhà

Còn hơn sáng mắt ông cha không thờ.

6.     Cây có gốc mới nở ngành xanh ngọn

Nước có nguồn mới bể rộng sông sâu

Người ta nguồn gốc từ đâu

Có tổ tiên trước rồi sau có mình.

7.     Ngó lên tàng cây thấy cặp cu trốn nắng

Ngó ra ngoài ruộng thấy đôi cò trắng bay xa

Đi về lập miếu thờ cha

Cất chùa thờ mẹ, lập trang thờ bà.

8.     Chữ rằng: vấn tổ tầm tông,

Cháu con nỡ bỏ cha ông sao đành.

9.     Thờ thì dễ, giữ lễ thì khó.

10.  Con ở đâu, cha mẹ đấy,

11.  Cháu con ở đâu, tổ tiên ở đấy.

12.  Ông ơi chớ vội đi xa

Để cho con cháu họp về chung vui.

13.  Hỡi ai rắc muối lên này

Làm cho mái tóc của bà bạc phơ.

14.  Ông bà là ngọc là vàng

Ai mà biết quý phúc rơi đầy nhà.

Cuộc đời mênh mông rộng lớn, có biết bao phương trời thú vị chúng ta muốn đặt chân tới nhưng chỉ có một chốn bình yên chúng ta muốn quay về, đó là gia đình. Và mặc cho chúng ta có trở thành nhân vật xuất chúng, địa vị cao và thành đạt tới bao nhiêu, thì điều quan trọng nhất vẫn là biết hiếu kính, yêu thương ông bà cha mẹ. Hy vọng rằng các con cháu Ngọc Minh sẽ luôn mang theo bên mình lời chỉ dạy của những câu ca dao tục ngữ về lòng hiếu thảo trên đây trên hành trình học làm Người nhé!